Özürlü öğrencilerin sınavlarda, durumlarına uygun hizmet alabilmeleri amacıyla özür bilgilerinin sisteme işlenmesi için “özürlü sağlık kurulu raporu”, ”özürlü kimlik kartı” veya “özürlü bilgisinin işlendiği nüfus cüzdan”ından biriyle okul müdürlüğünün bulunduğu yerdeki Rehberlik ve Araştırma Merkezi Müdürlüğüne (RAM) müracaat etmeleri zorunludur. Müracaatların Rehberlik ve Araştırma Merkezlerine yönlendirilmesinde ve takibinde öğrencinin kayıtlı bulunduğu OKUL MÜDÜRLÜĞÜ birinci derecede sorumludur.

Belirtilen belgelerin aslı veya belgeyi düzenleyen ilgili makamca “aslı gibidir” onayı olanların dışında herhangi bir rapor veya belge kabul edilmeyecektir. Ancak; görme, işitme ve ortopedik engelliler ilköğretim okulları ile yatılı ilköğretim bölge okulu (YİBO) müdürlüklerince, resmi yazıyla özürlü sağlık kurulu raporunun örneğinin RAM’a gönderilmesi halinde, raporun aslı istenmeyecektir. Üzerinde tahribat silinti ve kazıntı olan raporlar geçersiz sayılacaktır.

Sınavlarda özürlülere sağlanan hizmetlerden yararlanabilmek için sağlık raporuyla müracaatlarda, tek hekim veya birden fazla hekim raporunun yeterli olmadığı, “özürlü sağlık kurulu raporunun” gerektiği unutulmamalıdır.

Yetersizliği olan öğrencinin beyan ettiği rapor ya da belgenin bir nüshası Rehberlik ve Araştırma Merkezi Müdürlüğünde saklanacaktır.

Özürlü öğrencilere ait yetersizlik durumlarını gösteren belgeler Eğitim Teknolojileri Genel Müdürlüğüne gönderilmeyecektir.

İşitme yetersizliği olan öğrencinin, öğrenim süresince yabancı dil dersi alıp almadığına bakılmaksızın, yabancı dil sınavından muaf tutulması velinin isteği ve sorumluluğundadır. İşitme yetersizliği olan öğrencinin sınavda yabancı dil sorularından muafiyetine ilişkin başvuru, veli tarafından okul müdürlüğüne yapılacak ve kayıtlı olduğu okul tarafından e-Okul sistemine işlenecektir. Okul müdürleri bu durumda olan öğrencilerinin bilgilerini Rehberlik ve Araştırma Merkezi Müdürlüğünde işletecektir. Yabancı dil sorularından muafiyet istenmemesi durumunda bu öğrenciler yaban dil sorularından muaf tutulacaktır.

Öğrenciler yetersizlik durumuna göre, Rehberlik ve Araştırma Merkezi Müdürlükleri tarafından, İLSİS-RAM İşlemleri Modülüne işlenen bilgiler doğrultusunda düzenlenmiş salonlarda sınava alınacaktır. Özel eğitime ihtiyacı olan öğrenciler, sürekli kullandıkları araç–gereç ve cihazları kendilerinin getirmesi kaydıyla sınavda kullanabilecektir.

Okul rehber öğretmeni/sınıf rehber öğretmeni/RAM personeli özürlü öğrencinin merkezi sınavlarda yararlanabileceği hizmetler, bu hizmetlerden yararlanması için nasıl bir yol izleyeceği hususlarında öğrenci ve velisini bilgilendirecektir. Bu sınavlardaki düzenlemelere ilişkin hizmetlerin amacının, hem özürlü öğrencinin hem de sınava katılan diğer öğrencinin haklarını korumak, sınav süresini etkili kullanmalarını sağlamak olduğu belirtilmelidir. Örneğin dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu ile özel öğrenme güçlüğü olan öğrencilerin, sınavlarda tek kişilik salona alınmasının öğrenciye uygun olup olmayacağı hususunda aile ve öğrenciye bilgi vermelidir.

Sınavlarda alınacak olan tedbirler her özürlü öğrenci için zorunlu değildir. Ancak, özürlü öğrenci için okuyucu/kodlayıcı gerektiğinde bu öğrencilerin tek kişilik salonlarda sınava alınması zorunludur. Sınav tedbirine ilişkin alınacak karar velinin isteği doğrultusunda, öğrencinin özür türü ve derecesine bağlı olarak RAM tarafından verilir.

Az gören grubuna miyop, hipermetrop, astigmatizm, karma gözlükle/lensle düzeltilen görme kusurları dâhil edilmemektedir. Ancak, teleskopik gözlük kullananlar az gören gurubunda yer almaktadır.

Bilindiği üzere özütlü sağlık kurulu raporlarında az gören öğrencilerin görme durumu tıbbi olarak derecelendirilmektedir. Bu öğrenciler işlevsel görmeleri açısından değerlendirildiğinde, görme potansiyelini farklı düzeyde kullandıkları görülmektedir. Bu nedenle az gören öğrencilere yönelik sınav tedbiri alınırken özürlü sağlık kurulu raporunda belirtilen görme vücut fonksiyon kaybı oranının yanı sıra, öğrencinin görme açısından işlevde bulunma düzeyi göz önünde bulundurulmalıdır.

Rehberlik ve Araştırma Merkezi, özürlü öğrencilerin durumlarına uygun sınav hizmeti almalarına yönelik karar verirken, gerektiğinde rehber öğretmeni/sınıf rehber öğretmenin görüşüne başvurabilir. Örneğin bedensel yetersizliği olan öğrencilerin yazma becerisini kullanıp kullanmadığına dair tereddüde düşüldüğünde rehber öğretmeni/sınıf rehber öğretmenin görüşü dikkate alınmalıdır.

Bedensel yetersizliği olan öğrenciler yukarıdaki seçeneklerden yalnızca birini tercih edebilecekleri için, daha önce her iki hizmeti de tercih eden öğrenci velilerinin işlem yaptırdıkları Rehberlik ve Araştırma Merkezlerine başvurarak yeniden giriş yaptırmak zorunluluğu bulunmaktadır.